Zamiast zapisać się do swojej przychodni, coraz więcej z nas idzie prosto na szpitalny oddział ratunkowy. Boimy się, że u lekarza rodzinnego poczekamy za długo albo po prostu nie dostaniemy szybkiego terminu. W efekcie SOR-y pękają w szwach, a system podstawowej opieki zdrowotnej ma poważny problem. Z danych wynika, że w 2025 roku polskie SOR-y i izby przyjęć obsłużyły łącznie 6,6 miliona osób, co oznacza wzrost o 2,9 procenta względem roku poprzedniego.
Dlaczego idziemy na ratunek zamiast do przychodni?
Gdy coś nam dolega, chcemy natychmiastowej odpowiedzi. Przychodnie POZ często kojarzą nam się z trudnym dodzwonieniem się z rana, brakiem wolnych miejsc na dany dzień i długim oczekiwaniem na wizytę. Szpitalny oddział ratunkowy wydaje się pod tym względem otwarty całą dobę. Przecież tam zawsze ktoś dyżuruje, jest sprzęt, są specjaliści. Tyle tylko, że SOR nie został wymyślony po to, by leczyć przewlekły katar, wypisywać stałe recepty czy badać ból brzucha trwający od tygodnia.
Statystyki pokazują skalę tego zjawiska. Prawie połowa, a w niektórych regionach nawet do 80 procent pacjentów zgłaszających się do SOR, wcale nie wymaga ostrej, pilnej konsultacji szpitalnej. Mogliby bez problemu uzyskać pomoc w przychodni podstawowej opieki zdrowotnej lub podczas nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej. Tyle że wolą spędzić godziny na twardym krześle w poczekalni.
Ile naprawdę czekamy na pomoc?
Nadzieja na szybkie załatwienie sprawy na ratunkowym oddziale bywa złudna. Około 4,5 godziny wynosi średni czas oczekiwania pacjenta na przyjęcie do szpitalnego oddziału ratunkowego w Polsce, według danych z października 2026 roku. Z kolei Ministerstwo Zdrowia podawało, że całkowity pobyt pacjenta w SOR, od rejestracji do wypisu lub przeniesienia, trwał średnio 4 godziny i 27 minut.
Najgorzej jest w popołudniowym szczycie. Od godziny 15:00 do 21:00 na polskich SOR-ach odnotowywane są najdłuższe kolejki. Nic dziwnego, że ludzie tracą cierpliwość. W sondażu UCE Research dla Onetu z czerwca 2026 roku aż 40,1 procent badanych negatywnie ocenia funkcjonowanie Szpitalnych Oddziałów Ratunkowych w Polsce. Frustracja rośnie zarówno po stronie pacjentów, jak i personelu medycznego.
Nowe przepisy i próby odciążenia szpitali
Państwo próbuje szukać rozwiązania tego problemu. Od 25 października 2026 roku weszły w życie przepisy wprowadzające Powiatowe Centra Zdrowia, które mają przejmować doraźną pomoc ambulatoryjną w powiatach pozbawionych tradycyjnego SOR-u. Zgodnie z nowymi zasadami, wymagana odległość od miejsca działania takiego centrum do najbliższego oddziału ratunkowego musi wynosić ponad 30 kilometrów drogami publicznymi. Ponadto w 2026 roku objęto nowymi zasadami raportowania i monitorowania 251 działających w Polsce szpitalnych oddziałów ratunkowych.
Te zmiany mają uporządkować ruch pacjentów i sprawić, by szpitale zajmowały się wyłącznie ratowaniem życia w stanach nagłego zagrożenia, a nie zastępowaniem lekarzy rodzinnych.
Jak mądrze korzystać z pomocy medycznej?
Zanim ruszymy do szpitala, warto zadać sobie pytanie, czy nasza sytuacja to faktycznie nagły wypadek, nagłe zagrażające życiu pogorszenie stanu zdrowia, czy po prostu zwykła choroba, z którą poradziłby sobie lekarz POZ. Szpitalny oddział ratunkowy działa według zasady segregacji medycznej, czyli tak zwanego triażu. Oznacza to, że pacjent z zawałem serca czy po wypadku wejdzie od razu, a osoba z gorączką od trzech dni może przesiedzieć w kolejce całą dobę, ustępując miejsca pilniejszym przypadkom.
Szukanie pomocy tam, gdzie jest najszybciej teoretycznie, często kończy się stratą czasu, nerwów i dodatkowym narażeniem na kontakt z wirusami w szpitalnej poczekalni. Zamiast omijać podstawową opiekę zdrowotną, warto dać szansę swojemu lekarzowi rodzinnemu, korzystać z teleporad lub nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej, oszczędzając siły ratowników medycznych na sytuacje, w których naprawdę decyduje się ludzkie życie.
Dodaj komentarz